7 สาเหตุที่ทำให้ตลับลูกปืนพังก่อนเวลา และวิธีป้องกัน

มีการประเมินกันในวงการซ่อมบำรุงว่าตลับลูกปืนน้อยกว่า 1 ใน 10 เท่านั้นที่ใช้งานจนหมดอายุตามทฤษฎีจริง ๆ ส่วนที่เหลือเสียหายจากสาเหตุที่ป้องกันได้ทั้งสิ้น

1. การหล่อลื่นไม่ถูกต้อง

ทั้งการอัดจาระบีน้อยเกินไปและมากเกินไปล้วนทำให้เสียหาย จาระบีน้อยทำให้เกิดการสัมผัสโลหะกับโลหะ ส่วนจาระบีมากเกินทำให้เกิดความร้อนสะสมจนจาระบีเสื่อมสภาพ นอกจากนี้การใช้จาระบีผิดชนิดหรือผสมจาระบีต่างชนิดกันก็ทำให้โครงสร้างสบู่แตกตัวได้

2. สิ่งปนเปื้อนเข้าสู่ตลับลูกปืน

ฝุ่น เศษโลหะ และน้ำ เป็นศัตรูตัวฉกาจ เพียงอนุภาคขนาดไม่กี่ไมครอนที่ผ่านเข้าไปในผิวสัมผัสก็ทำให้เกิดรอยกดและลุกลามเป็นการหลุดล่อนของผิว (Spalling) ได้ ควรตรวจสอบสภาพซีลอย่างสม่ำเสมอและเปลี่ยนออยซีลทุกครั้งที่ถอดประกอบ

3. ติดตั้งด้วยวิธีที่ผิด

การใช้ค้อนตอกโดยตรงบนวงแหวน หรือส่งแรงผ่านเม็ดลูกปืน จะทำให้เกิดรอยกดถาวรบนร่องวิ่ง วิธีที่ถูกต้องคือส่งแรงผ่านวงแหวนด้านที่สวมแน่นเท่านั้น หรือใช้วิธีอุ่นด้วยเครื่องเหนี่ยวนำความร้อนที่อุณหภูมิไม่เกิน 120 องศาเซลเซียส

4. การเยื้องศูนย์และความคลาดเคลื่อนของเพลา/เสื้อ

พิกัดความเผื่อของเพลาและเสื้อมีผลโดยตรงต่อการกระจายแรง หากเพลาสึกหรือเสื้อรูใหญ่เกินไป ตลับลูกปืนจะหมุนลื่นในเสื้อและสึกหรอเร็ว ควรตรวจวัดเพลาและเสื้อทุกครั้งก่อนติดตั้งตัวใหม่

5. โหลดเกินหรือโหลดน้อยเกินไป

โหลดเกินทำให้ผิวสัมผัสล้าเร็ว แต่ที่หลายคนไม่รู้คือโหลดที่น้อยเกินไปก็อันตราย เพราะเม็ดลูกปืนจะไถลแทนที่จะกลิ้ง ทำให้เกิดความร้อนและรอยไถล โดยเฉพาะในตลับลูกปืนเม็ดทรงกระบอกที่รอบสูง

6. กระแสไฟฟ้าไหลผ่านตลับลูกปืน

ในมอเตอร์ที่ควบคุมด้วยอินเวอร์เตอร์ กระแสรั่วสามารถไหลผ่านตลับลูกปืนลงกราวด์ ทำให้เกิดรอยไหม้ขนาดจิ๋วเรียงเป็นแถบ (Fluting) แก้ได้ด้วยตลับลูกปืนแบบฉนวน (Insulated / Ceramic Coated) หรือแปรงถ่านกราวด์เพลา

7. การเก็บรักษาที่ไม่เหมาะสม

ควรเก็บตลับลูกปืนในบรรจุภัณฑ์เดิมจนถึงเวลาติดตั้ง วางในที่แห้ง ไม่วางกับพื้น และหลีกเลี่ยงบริเวณที่มีการสั่นสะเทือนต่อเนื่อง เพราะจะเกิดรอยกดที่เรียกว่า False Brinelling ได้แม้ยังไม่ได้ใช้งาน